Uluslararası İlişkiler Dergisi - Akademik Dergi

CİLT 3, SAYI 12, Kış 2006-2007

Bülent Sarper AĞIR*

ÖZET

Uluslararası sistemde gücün nasıl dağıldığının, uluslararası sistemin işleyişi ve uluslararası sistemde yer alan aktörlerin davranışı üzerinde önemli bir etkisi vardır. Soğuk Savaş sonrası dönemde uluslararası sistemde tek süper güç olarak kalan ABD, 1990’lı yıllar boyunca iyicil hegemonya olarak tanımlanan bir strateji çerçevesinde bu konumunu sürdürmeye çalışmıştır. Buna karşılık bu çalışmanın temel konusunu, Bush Doktrini olarak adlandırılan Amerikan dış ve güvenlik politikasının 1990’lı yıllarda geçerli olan hayırhah hegemonya kavramın küresel tek merkezli bir hegemonik istikrar arayışına geçiş çabasının teorik olarak incelenmesi oluşturmaktadır. Bu çerçevede, uluslararası sistemde ABD’nin sahip olduğu tek kutuplu yapının sürdürülmesini sağlayacak sistemik güç unsurlarının oluşturulması büyük önem kazanmaktadır. ABD’nin, terörizme karşı savaşta kullandığı demokratik barış teorisi ve önleyici savaş argümanları kapsamında, tek taraflılığı öne çıkararak sürdürdüğü politikaların Rusya, AB ve Çin gibi önemli uluslararası aktörler ile ilişkiler ve uluslararası normatif düzen üzerindeki yansımaları da incelenmektedir.

Anahtar Kelimeler: Hegemonya, Hegemonik İstikrar, Demokratik Barış Teorisi, Uluslararası Normatif Düzen, Önleyici Savaş