|
Uluslararası
İlişkiler Teorileri Işığında Avrupa Bütünleşmesi
Sinem
AKGÜL AÇIKMEŞE*
ÖZET
Uluslararası ilişkiler disiplinindeki geleneksel ve çağdaş tartışmalar
Avrupa bütünleşmesine dair entellektüel çalışmaları da doğrudan
etkilemiştir. Avrupa bütünleşmesi sürecinin ilk yirmi yılındaki
kuramsal çalışmalara uluslararası ilişkilerdeki idealizm-realizm
çatışmasının bir uzantısı olan "yeni-işlevselciliğe karşı hükümetlerarasıcılık"
tartışması damgasını vurmuş; 1980'lerden günümüze de uluslararası
ilişkiler disiplininde gündemde olan "rasyonalizme karşı konstrüktivizm"
tartışması Avrupa bütünleşmesini kuramsal düzeyde inceleyenleri
etkisi altına almıştır. Bu çalışmanın amacı bütünleşme sürecine
dair kuramsal çalışmaların genel bir değerlendirmesini yapmak
ve Avrupa Birliği'nin geçmişinin, bugünün ve geleceğinin hangi
teoriler çerçevesinde açıklanabileceğini ortaya koymaktır. Çalışmada,
Avrupa bütünleşmesinin mevcut yapısının ve varacağı noktanın
tek bir kuram etrafında incelenemeyeceği, her bir teorinin Avrupa
bütünleşmesinin yalnızca bir parçasını ya da bir dönemini açıklayabildiği
yaklaşımı benimsenmektedir.
Anahtar
kelimeler: Avrupa bütünleşmesi, Avrupa Birliği, Yeni-işlevselcilik,
Hükümetlerarasıcılık
European
Integration in the Light of the International Relations Theories
ABSTRACT
This
article contends that most of the intellectual work on European
integration reflect major dichotomies between the theories of
International Relations. During the first few decades of the
integration process, the core European integration debate involved
idealism-oriented neo-functionalists and realism-oriented intergovernmentalist
approaches; whereas the current scholarship on European integration
mirrors the main division that has emerged within the discipline
of International Relations since 1980's between rationalists
regarding the integration process as the products conscious
member states' behaviour and constructivists focusing on policy-formation
based on norms and common values. The main purpose of this article
is to analyse the evolution of European integration within the
context of the traditional and contemporary debates of International
Relations. Since the sui generis nature of the integration process
in the shape of the European Union constitutes a barrier to
theorizing efforts in general terms, this article argues that
each theory can only explain some pieces of the integration
puzzle.
Keywords:
European integration, European Union, Neo-functionalism,
Intergovernmentalism
--------------------------------------------------------------------
*
Araş. Gör., Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü,
Avrupa Toplulukları Anabilim Dalı.
|